2. Pojęcie ogniskowego uszkodzenia mózgu. Ogólna charakterystyka zaburzeń czynności wyższych przy ogniskowym uszkodzeniu mózgu | Psychologia kliniczna

2. Pojęcie ogniskowego uszkodzenia mózgu. Ogólna charakterystyka zaburzeń czynności wyższych przy ogniskowym uszkodzeniu mózgu

Podstawową cechą ogniskowego uszkodzenia mózgu-jak wynika już z samej istoty tego określenia-jest to, że uszkodzenie nie ma tu charakteru zmian rozsianych, obejmujących mniej lub bardziej równomier-
l W opracowaniu niniejszym skoncentrujemy się na zagadnieniach związanych z ogniskowymi uszkodzeniami mózgu, pomijając problematykę diagnozy i terapii uszkodzeń rozsianych. Problematyka ta ma również swoją wyraźną specyfikę i wymagałaby odrębnego omówienia.
nie wszystkie lub wiele różnych struktur mózgowych, lecz występuje tylko w pewnej części układu nerwowego, a pozostałe części funkcjonują stosunkowo prawidłowo. Ten względnie wybiórczy charakter uszkodzeń powoduje bardzo istotne konsekwencje, jeżeli chodzi o właściwości obserwowanych objawów. Podczas gdy przy wystąpieniu w układzie nerwowym zmian rozsianych obserwujemy szereg zaburzeń o charakterze uogólnionym, takich np. jak obniżenie sprawności intelektualnej różnego stopnia, zmiany osobowości i cech charakteru itp., to przy ogniskowym uszkodzeniu mózgu spowodowane przez nie objawy zaburzeń psychicznych mają charakter mniej lub bardziej wybiórczy i zmieniają się w zależności od lokalizacji uszkodzenia 2. Zmiany te mogą być dwojakiego rodzaju – bądź dotyczą one tego, jaka funkcja ulega zaburzeniu, bądź sposobu, w jaki ta sama funkcja zostaje zaburzona. Tak np. uszkodzenie zlokalizowane w płatach potylicznych może spowodować różnego rodzaju zaburzenia percepcji wzrokowej (ag-nozje), natomiast uszkodzenie zlokalizowane w pewnych częściach lewego płata czołowego – zaburzenia mowy (afazje). Ponieważ od lokalizacji uszkodzenia zależy również to, w jaki sposób dana funkcja zostaje zaburzona, to zaburzenia mowy występujące także przy uszkodzeniu pewnych okolic lewego płata skroniowego, mają jednak inny charakter niż w przypadkach uszkodzeń w obrębie płata czołowego 3.
Poznanie tych zależności pomiędzy lokalizacją uszkodzenia mózgu a charakterem występujących objawów stanowi podstawę wnioskowania diagnostycznego, opartego na wynikach psychologicznych badań czynności wyższych. Jednakże, jak to wykażemy w dalszych rozważaniach, nawet wtedy, gdy zależności te zostały ustalone w sposób względnie ścisły, istnieje szereg czynników w sposób istotny ograniczających stopień pewności wniosków lokalizacyjnych. Nieuwzględnienie tych czynników mogłoby prowadzić do poważnych błędów. Dokładniejsze omówienie tego zagadnienia ułatwi nam zdanie sobie sprawy z głównych przyczyn powodujących ogniskowe uszkodzenie mózgu.
Można wymienić kilka podstawowych sytuacji, w których dochodzi do ogniskowego uszkodzenia mózgu. Przede wszystkim są to urazy czaszki zamknięte i otwarte, w wyniku których może nastąpić uszkodzenie mózgu zarówno ogólne, jak i ogniskowe. Za typowy przykład otwartego urazu czaszki z ogniskowym uszkodzeniem mózgu mogą posłużyć rany postrzałowe głowy.
2 Nie oznacza to oczywiście, że ogniskowe uszkodzenie nie powoduje określonych zmian “ogólnych” (np. obniżenie ogólnej sprawności umysłowej itp.). Nie dominują one jednak w obrazie objawów, stanowiąc jedynie swego rodzaju tło zmian znacznie bardziej wybiórczych.
3 Uszkodzenia płata skroniowego powodują zaburzenia mowy określane mianem afazji czuciowej bądź sensorycznej, polegające głównie na tym, że chory nie rozumie, co się do niego mówi, uszkodzenia zaś płata czołowego powodują tzw. afazje ruchową, t j. zaburzenia wypowiadania słów.
Bardzo często przyczyną ogniskowego uszkodzenia są również choroby naczyniowe mózgu, a wśród nich udary mózgowe powodujące nagłe przerwanie dopływu krwi tętniczej do mniejszego lub większego obszaru. Wreszcie bardzo częstą przyczyną ogniskowych uszkodzeń mózgu są również guzy śródczaszkowe powodujące mniejsze lub większe zniszczenie tkanki nerwowej w miejscu powstania guza. Spośród innych ważnych przyczyn powstawania ogniskowych uszkodzeń mózgu należy jeszcze wymienić niezamierzone uszkodzenia, powstałe w wyniku zabiegów operacyjnych na mózgu (np. w trakcie operacyjnego leczenia tętniaków) i zamierzone uszkodzenia mózgu dokonywane w trakcie neurochirurgicznego leczenia padaczki lub pewnych schorzeń psychicznych4. Ró’»vnież w niektórych innych sytuacjach może dojść do ogniskowego uszkodzenia mózgu.
Tak więc wspólną cechą wszystkich wymienionych sytuacji jest to, że całkowitemu lub częściowemu uszkodzeniu uległa tylko część mózgu, pozostałe zaś części w zasadzie nie zostały uszkodzone.
Jak już stwierdziliśmy, w zależności od tego, jakie struktury zostały uszkodzone, występują takie lub inne zaburzenia czynności wyższych. Tak więc mogłoby się wydawać, że skoro wiemy, uszkodzenia których struktur powodują poszczególne, stwierdzane po uszkodzeniu zaburzenia, łatwo będzie, na podstawie opisu tych zaburzeń, wnioskować o tym, które struktury zostały zniszczone. Niemniej jednak już dokładniejsza analiza charakteru tego typu uszkodzeń mózgu wskazuje, iż formułowanie wniosków lokalizacyjnych oparte na analizie występujących zaburzeń musi być dokonywane z dużą ostrożnością. Przede wszystkim ogniskowe uszkodzenia mózgu różnią się bardzo znacznie swoją wielkością i kształtem. Ta sama struktura może zostać uszkodzona tylko w nieznacznym stopniu bądź może całkowicie ulec zniszczeniu, co najprawdopodobniej ma nader istotne znaczenie dla rodzaju objawów występujących po uszkodzeniu. Z drugiej strony, uszkodzenie bardzo rzadko ogranicza się tylko do jednej, funkcjonalnie jednorodnej struktury mózgowej, zazwyczaj zaś obejmuje różne struktury sąsiadujące, mające często bardzo różne znaczenie funkcjonalne, co powoduje z kolei współwystępo-wanie wielu różnych objawów. Wreszcie samo pojęcie “ogniskowości” jest w wysokim stopniu względne. Często bowiem dochodzi nie do uszkodzenia tylko w jednym miejscu, lecz do kilku równoczesnych uszkodzeń różnie zlokalizowanych struktur mózgowych. Analiza materiału sekcji móz-

Artykuł dotyczy następujących zagadnień:

  • ogniskowe uszkodzenia mózgu
  • ogniskowe uszkodzenie mózgu
  • ogniskowy uraz mózgu
  • zmiany ogniskowe w mózgu
  • objawy ogniskowe uszkodzenia mózgu
  • objawy ogniskowe
  • ogniskowe uszkodzenie oun
  • uszkodzenie ogniskowe
  • zmiany ogniskowe mózgu
  • zmiana ogniskowa w mózgu
  • ogniskowe objawy uszkodzenia mózgu
  • objawy ogniskowego uszkodzenia mózgu
  • ogniskowe uszkodzenie
  • uszkodzenie ogniskowe mózgu
  • co to sa zmiany ogniskowe w mozgu
  • zmiany ogniskowe w mózgu objawy
  • ogniskowe uszkodzenie ukladu nerwowego
  • przyczyny ogniskowych uszkodzeń mózgu
  • ogniskowe uszkodzenie mózgu objawy
  • ogniskowe uszkodzenie układu nerwowego
  • objawy uszkodzenia mózgu
  • symptomatologia naczyniowych uszkodzeń mózgu
  • sytuacja w ktorych dochodzi do uszkodzenia mozgu i i czaszki
  • zaburzenia ogniskowe
  • ogniskowe naczyniowe uszkodzenie mózgu
  • zmiana ogniskowa w mózgu naczyniowa
  • uszkodzenie mozgu a zmiana osobowosci
  • naczyniowe uszkodzenie mozgu
  • naczyniowe uszkodzenie mózgowia
  • naczyniowe ogniskowe uszkodzenia mózgu
  • specyficzne zmiany ogniskowe
  • co oznaczają zmiany ogniskowe w mózgu
  • przyczyny zmian ogniskowych w mózgu
  • zmiany ogniskowe w mozgu czy moga sie cofnac
  • ogniskowe uszkodzenie ośrodkowego układu nerwowego
  • objawy ogniskowego uszkodzenia ośrodkowego układu nerwowego
  • naczyniowe uszkodzenie mózgu objawy
  • zmiany ogniskowe na mózgu
  • ogniskowe uszkodzenia mózgu a psychika
  • uszkodzenie płata potylicznego objawy
  • uszkodzenia mózgu
  • ogniskowe zmiany w mózgu
  • uszkodzenia mózgu objawy
  • wielo ogniskowe oun
  • ogniskowa zmiana w prawej polkoli mozgu
  • ogniskowy uraz muzgu
  • ogniskowe uszkodzenie mozgu leczenie
  • uszkodzenie mózgu objawy
  • ogniskowe uszkodzenie muzgu
  • ogiskowe uszkodzenie oun co to

Inne tematy, które mogą cię zainteresować:

Metabolizm i farmakokinetyka.
Klasyfikacja i profil działania.
PROCES ŻAŁOBY PO ZABÓJSTWIE
Leki przeciwpsychotyczne (neuroleptyki).
Klasyfikacja leków psychotropowych.
Leczenie farmakologiczne.
TERAPIA POZNAWCZA DLA OSÓB W NIEZWYKLE TRUDNYCH WARUNKACH W PROCESIE ŻAŁOBY.
Leczenie wstrząsowe (sejsmoterapia) .
Somatoterapia zaburzeń psychicznych.
Organizacja opieki psychogeriatrycznej.

Chcesz dodać swoje ogłoszenie na Defipedii? Wyślij nam informacje wylistowane w sekcji Dodanie ogłoszenia.

 August 19, 2010 ·  
 Opublikowano w: Psychologia kliniczna